y:Üen:v:es:ýXi Aaôf em:eS:g:n:

25A. The counter-to-fact

    In Hindi if a speaker wishes to talk about actions and events he knows not to have happened, he may use the counter-to-fact  (CTF):

    Ag:r YakÙr z:ra Dy:an: rK:t:a t:að us:ka raz: n: K:Øl:t:a.
    'If the Thakur had been a little careful his secret would not have gotten out.'

Here the speaker knows that the Thakur was in fact not careful and that his secret did in fact come out.

    The counter-to-fact is formed by replacing the ending that marks tense with the corresponding ending in -t:aH
t:Ø g:O.
                         Ag:r t:Øm: j:at:ð&&&                        (Simple CTF)
'You went.'                   'Had you gone...'

t:Øm: g:O T:ð.
                  Ag:r t:Øm: g:O haðt:ð&&&                  (Perfect CTF)
'You had gone.'             'Had you gone...'

t:Øm: j:a rhð T:ð.
             Ag:r t:Øm: j:a rhð haðt:ð&&&            (Progressive CTF)
'You were going.'           'Had you been going...'

t:Øm: raðz: j:at:ð T:ð.
        Ag:r t:Øm: raðz: j:at:ð ( haðt:ð )&&&    (Habitual CTF)
'You went daily.'            'Had you gone everyday...'

    Note the absence of n:ð in the simple CTF:

t:Øm:n:ð Vy:a eky:a
 ?       t:Øm: Vy:a krt:ð ?
'What did you do?'       'What would you have done?'

The negative is usually n: (although n:hiø is also used):

m:òøn:ð kÙC n:hiø kha.
     m:òø kÙC n: kht:i.
'I said nothing'               'I would not have said anything.'

The simple CTF of stative T:a may be haðt:a or simply T:a , especially in a "then" clause:

    Ag:r Aap: eb:l:kÙl: kÙS:l: s:ð haðt:iø t:að b:hØt: AcCa haðt:a / T:a.
    'It would be nice if you were in perfect health.'

Of  c:aehy:ð it is c:aehy:ð T:a :

    m:ðrð b:al: kaXn:ð s:ð p:hl:ð t:Ømhðø qóùc:i t:ðz: krn:i c:aehy:ð T:i.
    'Before cutting my hair you should have sharpepened the scissors.'

    Since the counter-to-fact refers to events whose occurrence is excluded, we usually find it used in the past, since it is in the past that we can be most positive that something has not occurred. However, the CTF sometimes refers to the present and even to the future:

    div:an:c:nd Aaj: B:i S:ah div:an:c:nd haðt:ð.   ( py:ael:y:aú XÜXt:i hòø H 73 )
    'Divanchand would still be Lord Divanchand today.'

    Ag:r m:òø Aap:ki j:g:h haðt:a t:að Ag:l:ð hFt:ð j:at:a.
    'If I were you I would go next week.'

The counter-to-fact is frequently used in "if.....then...." constructions:

    Ag:r y:h qm:iz: rðS:m: ki haðt:i t:að YNRð p:an:i m:ðø D:Øl: j:at:i.
    'If this shirt were made of silk it would come clean in cold water.'

If such constructions refer to the past the simple CTF and the perfect CTF can be used interchangeably.   Compare:

    y:ed t:Øm:n:ð )ðm: S:bd ka )y:aðg: n: eky:a haðt:a t:að v:h t:Ømhari b:at: z:-r m:an: l:ðt:a.
    y:ed t:Øm: )ðm: S:bd ka )y:aðg: n: krt:iø t:að us:n:ð z:-r t:Ømhari b:at: m:an: l:i haðt:i.
    'If you had not used to word "love" then he certainly would have gone along with what you said.'

    However, there are contexts where the counter-to-fact acts as a kind of past subjunctive of desire (see 6A). In these cases only the simple CTF may be used :

    Aap:kað y:h c:aehy:ð ek Q:ridn:ð s:ð p:hl:ð hi s:aðn:a t:aðl: l:ðø.
    'What you should do is weigh the gold before buying it.'

    Aap:kað y:h c:aehy:ð T:a ek Q:ridn:ð s:ð p:hl:ð s:aðn:a t:aðl: l:ðt:ð.
    'What you should have done was to weigh the gold before buying it.'

    Vy:a y:h z:-ri hò ek t:Øm: eB:K:ari kað p:Üra Ok ,p:y:a dað.
    'It is necessary for you to give the beggar a whole rupee ?'

Sometimes a difference in meaning (rather than a difference in tense) determines the choice of subjunctive or counter-to-fact :

    ¡s*:y:aú c:aht:i T:iø ek p:Ø,\: un:p:r z:Ølm: n: krðø.
    'Women wanted men not to be cruel to them.'

    ¡s*:y:aú c:aht:i T:iø ek p:Ø,\: un:p:r z:Ølm: n: krt:ð.
    'Women wished that men were not cruel to them.'

    m:òø Ab: B:i us:ð v:h Aadm:i n:hiø s:m:J:t:i ej:s:kñ s:aT: m:òø p:Üri ez:ndg:i kaX s:kÝû / s:kt:i.
    'I still dont consider him to be the man with whom I could get / have gotten through a whole lifetime.'

The CTF is often found with kaS: ek&&& 'If only...' :

    kaS: ek m:òø y:h B:aøp: j:at:a !
    'If only I had guessed this!'

Drill 25A. The counter-to-fact.

    For each of the following, find the corresponding if-then sentence in the counter-to-fact. Examples :

    us:ð Ap:n:ð m:n: ki (ak n:hiø em:l:i. Es:el:y:ð us:ka m:ÜR Q:rab: T:a.
    Ag:r us:ð Ap:n:ð m:n: ki (ak em:l: j:at:i t:að m:ÜR Q:rab: n: haðt:a.

    hm:ari p:rix:a Ag:l:ð hFt:ð l:i j:a rhi hò. Y:h AcCa n:hiø hò.
    hm:ari p:rix:a y:ed Ag:l:ð hFt:ð n: l:i j:a rhi haðt:i t:að AcCa haðt:a.

    Aas:m:an: m:ðø s:Ürj: hò. Es:el:y:ð hm: D:rt:i p:r hòø.
    g:ØNRð n:ð G:að_ð kað Xaøg: m:ari. Es:el:y:ð t:aøg:ðv:al:a g:Øss:a hØAa.
    Aaj: s:v:ðrð s:ð D:Üp: en:kl:i n:hiø hò. Es:el:y:ð hm: t:Ømharð s:aT: n:hiø c:l:ðøg:ð.
    t:Øm: l:_n:a p:s:nd krt:ð hað. Es:el:y:ð t:Øm: ep:Xð.
    b:ðXð,  t:Ü Ap:n:ð Aap: p:r eRp:ðøR n:hiø krt:a. y:h AcCa n:hiø.
    v:h hm:arð p:et: ka daðst: T:a. Es:el:y:ð hm:ðø Et:n:a Afs:aðs: hØAa.
    v:h Et:n:i s:Øst: hò ek us:n:ð Ab: t:k Ap:n:i T:ies:s: p:Üri n:hiø ki.
    b:nda Q:rg:aðS: j:òs:ð B:ag: g:y:a. t:B:i hm:ara p:iCa CÜX p:ay:a.
    dz:iü n:ð s:it:ð s:m:y: z:ra B:i Dy:an: n:hiø edy:a. Es:el:y:ð p:òøX eb:n:a b:Xn:aðø kñ b:n: g:I.
   B:Vt: l:aðg: B:g:v:an: p:r As:l:i ev:Sv:as: n:hiø krt:ð T:ð. t:B:i un:p:r s:økX ki y:h G:_i AaI.
   t:Ü c:aúd p:r T:Ük rha T:a. t:B:i t:ðrð m:Øúh p:r p:_a.
   Es: Aadm:i kað s:iD:i l:kir Q:iøc:n:i n:hiø Aat:i. Es:i s:ð Ap:n:ð kað Eøj:ien:y:r khl:v:an:ð ka hq n:hiø rK:t:a ?
   Cb:n: kñ Aøg:ÜYð m:ðø c:aðX l:g:i. v:h Ap:n:ð Aap: qóùc:i t:ðz: krn:ð p:r t:Øl: g:y:a T:a.
   s:al:a hm:s:ð em:l:n:ð s:ð Vy:aðø kt:ra g:y:a ?  Es:el:y:ð ek us:n:ð hm:ara p:òs:a hz:m: kr el:y:a.
   Es: dØen:y:a m:ðø hrðk Ezz:t: s:ð rh n:hiø s:kt:a. y:h ekt:n:i b:Øri b:at: hò !

Drill 25A. Key.

    Ag:r Aas:m:an: m:ðø s:Ürj: n: haðt:a t:að hm: D:rt:i p:r n: haðt:ð.
    Ag:r / g:ØNRa G:að_ð kað Xaøg: n: m:art:a // g:ØNRð n:ð G:að_ð kað Xaøg: n: m:ari haðt:i / t:að t:aøg:ðv:al:a g:Øss:a n: ( hØAa ) haðt:a.
    Ag:r Aaj: s:v:ðrð s:ð D:Üp: en:kl:i haðt:i t:að hm: t:Ømharð s:aT: c:l:t:ð.
    Ag:r t:Øm: l:_n:a p:s:ød n: krt:ð ( haðt:ð ) t:að t:Øm: n: ep:Xt:ð.
    b:ðXð,  Ag:r t:Ü Ap:n:ð Aap: p:r eRp:ðøR krt:a t:að AcCa haðt:a.
    Ag:r v:h hm:arð p:et: ka daðst: n: haðt:a t:að hm:ðø Et:n:a Afs:aðs: n: ( hØAa ) haðt:a.
    Ag:r v:h Et:n:i s:Øst: n: haðt:i t:að v:h Ab: t:k Ap:n:i T:ies:s: p:Üri kr l:ðt:i.  (or &&&us:n:p Ab: t:k Ap:n:i T:ies:s: p:Üri kr l:i haðt:i. )
    b:nda Ag:r Q:rg:aðS: j:òs:ð n: B:ag:t:a t:að hm:ara p:iCa n: CÜX p:at:a.
    s:it:ð s:m:y: Ag:r dz:iü z:ra B:i Dy:an: dðt:a t:að p:òøX eb:n:a b:Xn:aðø kñ n: b:n:t:i.
   B:Vt: l:aðg: y:ed B:g:v:an: p:r As:l:i ev:Sv:as: krt:ð ( haðt:ð ) t:að un:p:r s:økX ki y:h G:_i n: Aat:i ( or AaI haðt:i ).
   t:Ü Ag:r c:aúd p:r n: T:Ük rha haðt:a t:að t:ðrð m:Øúh p:r n: p:_t:a.
   Ag:r Es: Aadm:i kað s:iD:i l:kir K:iøc:n:i Aat:i haðt:i t:að Es:is:ð Ap:n:ð kað Eøj:ien:y:r khl:v:an:ð ka hq rK:t:a ?
   Ag:r Cb:n: Ap:n:ð Aap: qóc:i t:ðz: krn:ð p:r n: t:Øl:t:a t:að us:kñ Aøg:ÜYð m:ðø c:aðX n: / l:g:t:i // l:g:i haðt:i / .
   s:al:a hm:ara p:òs:a hz:m: n: krt:a t:að hm:s:ð em:l:n:ð s:ð Vy:aðø kt:rat:a ? 
   Es: dØen:y:a m:ðø hrðk Ezz:t: s:ð rh s:kt:a t:að ekt:n:i AcCi b:at: haðt:i !

Exercise 25A. The counter-to-fact.

    Translate into Hindi.

1.    It would be good if there were more sweetness in the Marathi ( m:raYi ) language.
2.    The government should have paid more attention to the question of land.
3.    Who would have chased you away? Who was there who would have recognized you?
4.    I wish ( j:i c:ahn:a ) that I had a daughter.
5.    By the time the cane would have gotten ripe the elephants would have pulled up all the plants, so I didn't put ( l:g:an:a ) any in.
6.    My neice didn't think the Sardarji was a man whom she could have trusted for a whole ( B:r ) lifetime ( j:nm: ).
7.    Was it so ( Oðs:a Vy:a ) necessary that you celebrate my birthday before I got back?


    Ag:r m:raYi z:b:an: m:ðø zy:ada em:Yas: haðt:i t:að AcCa haðt:a.
    z:m:in: kñ s:v:al: p:r s:rkar ( Aaòr ) zy:ada Dy:an: dðn:a c:aehy:ð T:a.
      s:rkar kað c:aehy:ð T:a ek v:h z:m:in: kñ s:v:al: p:r zy:ada Dy:an: dðt:i.
    kaòn: t:Ømhðø B:g:a dðt:a ?  v:haú kaòn: T:a j:að t:Ømhðø p:hc:an: l:ðt:a ?
    j:i c:aht:a hò ek ( or qaS: ek ) m:ðrð l:_ki haðt:i.
    / g:nn:ð kñ p:kn:ð s:ð p:hl:ð hi // j:b: t:k g:nn:a p:kt:a / haT:i s:arð p:aòD:ð uK:a_ dðt:ð Es:el:y:ð m:òøn:ð ( kaðI p:aòD:a ) n:hiø l:g:ay:a.
    m:ðri B:t:ij:i n:hiø s:aðc:t:i T:i ek s:rdarj:i Oðs:ð Aadm:i T:ð ej:n:p:r ( ek ) v:h j:nm: B:r kñ el:y:ð B:raðs:a kr s:kt:i.
    Oðs:a Vy:a z:-ri T:a ek t:Øm: / m:ðri v:\:üg:aøY // m:ðra j:n:m: edn: / m:ðrð v:ap:s: / Aan:ð // l:aòXn:ð / s:ð p:hl:ð m:n:a l:ðt:ð ?